Mapa serwisu Ukrainian English Slovak
Odwiedzaj...

Śladami historii...
... tu też należy być...
==================
Svidník

Ekspozycja Etnograficzna w plenerze,
Słowackie Muzeum Narodowe - Kultury Ukraińskiej.




==================
Śladami historii...
Lwów
skansen.


PODKARPACKI Szlak Architektury Dewnianej


Chyrowa - fot. Wiesław Gargała

Artykuły
wędrujemy z... Lutczy przez Krosno, Czerteż, do Domarzdza i Golcowej...
Opublikowano 25.05.2009

 * Lutcza - XV
* Bonarówka cerkiew - XVII
* Krosno - 1460
* Klimkówka - 1854
* Jaćnierz - XVII
* Czerteż cerkiew - 1742
 * Jurowce cerkiew - 1873
* Humniska - XV
* Jasienica Rosielna - 1770
* Domaradz - XV
* Golcowa - XV

Opracował Bohdan Zhukiewicz
fot. Jan, Krzysztof, Bohdan Zhukiewicz, (bo, zakapior)

Więcej...



Podkarpacie
Opublikowano 25.04.2009

Od Przemyśla po zachodnie krańce Karpat trwały kolejne ofensywy i kontrofensywy związane głównie z bitwami o Duklę...

Magda Cybulska
Dachy cerkwi zanurzają się w niebo coraz głębiej i
głębiej.
Zaraz odpłyną pękate kopuły.
Za nimi podążą
przydrożne krzyże, samotne drogi
i porzucone cmentarze.
Nawet ziarenko piasku nie pozostawi po sobie śladu.

Świątynie

 * Blizianka
* Daliowa
* Gwoździanka
* Piątkowa
* Straszydle
* Siedliska
* Wróblik Szlachecki

zapraszamy zwiedzaj
PODKARPACIE szlak architektury drewnianej
Zakapior
fot. Wiesław Gargała, Janusz Kurasz (ordynat, mk, bo, zakapior)

Więcej...



... pomiędzy Sanokiem a Przemyślem - doliną (okolice) środkowego Sanu...
Opublikowano 25.01.2009

Mrzygłód zespół zabudowy
    Do końca XVI wieku miejscowość nazywana była Tyrawa (Królewska). Prawa miejskie Mrzygłód otrzymał w 1425 roku. Kilkakrotnie pustoszony przez Tatarów, niszczony przez powodzie i pożary, stopniowo chylił się ku upadkowi. Po drugiej wojnie światowej utracił prawa miejskie. O charakterze miasteczka decyduje drewniana zabudowa, pochodząca z końca XIX wieku i początku XX, rozmieszczona głównie wokół rynku. Do zachowania obecnej struktury przestrzennej miejscowości przyczyniły się plany utworzenia zalewu, na terenie, na którym położony między innymi Mrzygłód, co pociągnęło za sobą zakaz budowy nowych obiektów. O unikalności kulturowej tej miejscowości świadczy nie tylko ranga pojedynczych obiektów, co układ zabudowy zachowany niemalże w całości, bez znaczących przemian.
fot. Bohdan Zhukiewicz (bo, zakapior)

Szlak Ikon
... wędrując doliną Sanu...
- jest szlakiem dydaktycznym (znakowany na niebiesko) i prowadzi z Sanoka do najstarszej drewnianej cerkwi w Polsce w Uluczu. Łączna długość szlaku wynosi 70 kilometrów i umożliwia zwiedzanie świątyń między innymi w Międzybrodziu, Siemuszowej oraz Olchowcu i dalej wzdłuż rzeki aż do Przemyśla. Szlak można pokonywać pieszo, konno, rowerem. Główne atrakcje turystyczno - krajoznawcze na szlaku to: Muzeum Ikon oraz Muzeum Budownictwa Ludowego - Skansen w Sanoku.

Sanok
 Tyrawa Solna
Dobra
Hłomcza
Łodzina
Ulucz
Dydnia
Jabłonka
Obarzym
Bachórzec
Krasice
Przemyśl - Kruhel Wielki

Opracował Bohdan Zhukiewicz
fot. Kaziu Błonar (bo, zakapior)

... oraz płynąc doliną Sanu...
- urokliwe zakola i przełomy rzeki San, jej górskie oraz nizinne odcinki o różnym stopniu trudności, przyciągają coraz więcej amatorów kajakarstwa. Na Sanie wytyczony został szlak wodny „Błękitny San”, który można pokonać kajakiem, pontonem czy na tratwie. Szlak został oznakowany, a wkrótce pojawią się przystanie wodne, pomosty, punkty widokowe a także zaplecze noclegowo - gastronomiczne.
Start w Sanoku... aż do Przemyśla.

Ulucz

    Cerkiew greckokatolicka pod wezwaniem Wniebowstąpienia Pańskiego (pierwotnie klasztorna) według tradycji zbudowana w latach 1510-1517 (jednakże badania dendrochronologiczne sugerują połowę XVII wieku), związana z istniejącym  tu niegdyś warownym klasztorem Bazylianów. Po 1947 opuszczona. Remontowana i rekonstruowana w latach 1961 – 1964. Bazyliańska świątynia pozostanie nadal jedną z niewielu zachowanych drewnianych cerkwi, kształtujących nasze wyobrażenie o najdawniejszym budownictwie sakralnym.
   Cerkiew w Uluczu na wzgórzu „Dębnik”, w miejscu naturalnie obronnym, otoczonym wałami (Oddział Terenowy Muzeum Budownictwa Ludowego w Sanoku).
   Jedna z najstarszych drewnianych cerkwi w Polsce z roku 1659, zrębowa, orientowana, trójdzielna, (składa się z sanktuarium z pastoforiami, nawy i przedawnia, tak zwanego babińca). Wzniesiona w miejscu starszej cerkwi.

Więcej...



Łemkowie, poprzez swoją odrębność, język, religię, zwyczaje, muzykę, stroje...
Opublikowano 15.01.2008

Marta Rymar  
Adiunkt Muzeum Rzemiosła w Krośnie


Język, jakim posługują się Łemkowie?...
   Język łemkowski funkcjonuje w Polsce jako ojczysty język Łemków / Rusinów. Za czasów komunistycznych nie mógł rozwijać się swobodnie, ani też korzystać z praw przysługujących językom mniejszości. Za ojczysty język Łemków uznawano wtedy język ukraiński. Dopiero po 1989 roku mógł liczyć na większe możliwości funkcjonowania i rozwoju. Jednak i dzisiaj nie wszyscy Łemkowie widzą potrzebę kultywowania i kodyfikacji ojczystego języka, tłumacząc to jego nieprzydatnością oraz brakiem prestiżu we współczesnym świecie.

"Łemkowie w historii i kulturze Karpat".
   Ekspozycja włączona została w obręb wystawy stałej - nie tylko uzupełniając ją tematycznie, ale prezentując i akcentując ważny rozdział w historii lokalnego rzemiosła, związany z życiem i kulturą dawnej społeczności łemkowskiej.

Jej zorganizowanie jest efektem współpracy Muzeum Rzemiosła w Krośnie oraz Muzeum Kultury Łemkowskiej w Zyndranowej.

Opracował Bohdan Zhukiewicz
foto (zakapior)


Muzeum Kultury Łemkowskiej w Zyndranowej
Zespół muzealny składa się z:
- chałupy mieszkalno-gospodarczej, koniuszki, chlewisku, świetlicy, spichlerzyka, wiatraka, kaplicy, kuźni cygańskiej, konstrukcji traka, żurawia studziennego, wraz z wyposażeniem oraz stara chata żydowska z ekspozycją judaików...


Więcej...



... w Beskidzie Niskim...
Opublikowano 15.11.2007


Daliowa

Jaśliska
zespół zabudowy
   Lokowane w 1388 miasto otrzymało nazwę Hohenstath. Już pod nazwą Jaśliska, miasto przeszło na własność biskupa przemyskiego. Szybki rozwój miasteczko zawdzięczało swemu położeniu na szlaku handlowym prowadzącym na Węgry. Prawa miejskie utraciło w 1934 roku. Obecna zabudowa rynku jest w większości drewniana. Najstarsze budynki około połowy XIX wieku zachowały się w zachodniej pierzei rynkowej. Przykłady dawnej drewnianej zabudowy małomiasteczkowej odnaleźć można również przy ul. Węgierskiej oraz ul. Wołyńskiej. Powstały one w końcu XIX i początku XX nawiązując w konstrukcji i bryle oraz detalu architektonicznym do przyrynkowych budynków z XIX wieku.


Więcej...



... nie tylko śwątynie pomiędzy Barwinkiem a Miejscem Piastowym...
Opublikowano 15.11.2007

* Zawadka Rymanowska - XVI
* Wietrzno - 1752
* Rogi - 1600
* Zagroda Etnograficzna w Rogach
* Wrocanka - 1770

* Targowiska - 1736
Kościół parafialny pod wezwaniem św. Małgorzaty
-
zbudowany w latach 1736 – 1740. Do budowy użyto drewna z rozbiórki starszej świątyni (na ścianach zachowane ślady późnośredniowiecznych  zacheuszy). W II połowie XIX wieku rozbudowany (dobudowa kaplicy, przedłużenie nawy). W latach 80. XX przeprowadzono gruntowny remont kościoła dokonując znacznego przekształcenia budowli. Wnętrze pokryte iluzjonistyczną polichromią z 1897 autorstwa Jana Tabińskiego. Polichromia kaplicy autorstwa Włodzimierza Lisowskiego (1928).
   Pierwszy kościół wybudował Piotr Smolicki, starosta sanocki w 1406 roku. Był to kościół drewniany. W XVI wieku kościół ten był we władaniu heretyków, którzy go splądrowali i pozbawili uposażenia. Około roku 1600 na nowo wrócił w posiadanie katolików.
    Kiedy ten pierwszy kościół został zniszczony, nowy ufundował ówczesny właściciel Targowisk Antoni Baranowski. Zbudowany z belek modrzewiowych, oszalowany z zewnątrz deskami, dach pokryto pierwotnie gontami. Kaplicę Najświętszego Serca Pana Jezusa odbudowano w 1873. Kościół przedłużono o 8 metrów w kierunku starej dzwonnicy w 1897. W tym samym roku zbudowano lożę kolatorską z przedsionkami od północnej strony prezbiterium, z oknem na Wielki Ołtarz, przez dwór miejscowy Pana Gołaszewskiego.
   Cała polichromia została wykonana w stylu klasycznym w 1897 i pochodzi spod pędzla Jana Tabińskiego artystę malarz z Rzeszowa.
   W roku 1900 został dobudowany przedsionek od strony głównej bramy, a w 1901 cały dach kościoła pokryto blachą.
Zakapior

fot. Jan, Zakapior

Więcej...



Warto zwiedzić... Iwonicz Zdrój i okolice...
Opublikowano 15.10.2007

Iwonicz Zdrój
W cieniu tych lasów coś tam szemrząc słodko.
Dzi
ś jak przed laty witasz nas "Bełkotko"!
O jak natchnienie przez duszę przepływa!
Czysty się płomień z twoich nurtów dobywa!
A czcią przejęci nad źródłami twymi,
Wielbimy Boga w cudach naszej ziemi!
Bo ogień czysty i szmer źródła rzewny,
Co tajemniczo spod ziemi wychodzi.
Jest tam życiu serc naszych pokrewny,
Co się z płomieni i tez cichych rodzi!
Wincenty Pol

* Iwonicz Zdrój - 1895
* Iwonicz - XV
    Uzdrowisko Iwonicz należy do najstarszych polskich uzdrowisk wymienianych już około XVI wieku. Za twórcę iwonickiego uzdrowiska uważa się jednak Karola Załuskiego, który w 1837 roku przystąpił do jego odbudowy. Centrum Iwonicza Zdroju posiada dobrze zachowany układ przestrzenny oraz stosunkowo jednolity stylistycznie zespół drewnianej zabudowy o wyjątkowej wartości zabytkowej. Czas powstania większości obiektów przypada na 2 połowę XIX wieku i 1 ćwierć XX. Zachowało się również kilka obiektów z 2 ćwierci XIX. Architektura ta stanowi jakby swoistą syntezę tak zwanego stylu szwajcarskiego, z późno klasycystycznym nurtem rodzimej architektury polskiej. W późniejszej fazie krzyżują się w niej elementy secesji z różnymi formami ciesiołki i budownictwa ludowego.
Zakapior
foto (bo, zakapior)

Przyjedź, zwiedzaj, odpocznij, naładuj akumulatory.

Więcej...



Warto zwiedzić... Rymanów Zdrój i okolice...
Opublikowano 15.09.2007

Rymanów Zdrój
"Nie spiesz się,
nie zamartwiaj.
Przybyłeś na ten świat
jedynie z krótką wizytą.
Dlatego nie zapomnij
schylić się
i powąchać kwiaty".
Walter Hagen

Izba Regionalna w Rymanowie.
   W części rzemieślniczej narzędzia i warsztaty, historyczne notatki o najważniejszych wydarzeniach, obiektach i osobach rymanowskich oraz stare dokumenty, w galerii prace plastyczne miejscowych twórców.
* Bałucianka - XVII
* Królik Polski - 1754

    Uzdrowisko Rymanów powstało w drugiej połowie XIX wieku w wyniku odkrycia w 1876 roku zdrojów mineralnych.
W 1881 zakład uzdrowiskowy został oficjalnie otwarty.
   Powstały pensjonaty, kabiny kąpielowe, pawilony, urządzono nowy park zdrojowy. W 1885 utworzono pierwszą krajową kolonię leczniczą dla dzieci. W czasie II wojny światowej rymanowskie uzdrowisko zostało w znacznym stopniu zrujnowane. Większość zachowanych obiektów zdrojowych to budynki drewniane, których architektura w pewnym stopniu wzorowała i kształtowała się pod wpływem stylu tyrolskiego, podobnie jak miało to miejsce w innych uzdrowiskach Galicji w XIX wieku.
Zakapior
foto (bo, zakapior)

napisz; redakcja@pogranicze.eu

Więcej...



Magurski Park Narodowy i w jego otulinie - świątynie
Opublikowano 15.07.2007

   Różne narodowości zaangażowane wbrew własnej woli w masakrę, zwaną I Wojną Światową. Podczas moich obozowych i indywidualnych wędrówek napotkałem na wiele grobów i nekropolii. Na stokach Magury chodziliśmy nocami patrzeć na fosforyzujące, drewniane nagrobki na cmentarzykach sprzed lat. U schyłku żywota budzi się tak zwana w psychologii pamięć wsteczna i żal. Dlaczego piszę o tym zimą?. Ponieważ ta pora roku odsłania wiele tajemnic schowanych w lecie pod listowiem. Narciarze, czy turyści na rakietach śnieżnych mogliby rejestrować (przy pomocy chociażby GPS-u) groby i cmentarzyki a latem harcerze mogliby o nie zadbać. Byłby to także gest wobec dalekich rodzin, poległych o ten piękny skrawek ziemi.
Zakapior


fot. Marcin Szukała (Jan, bo, zakapior)
Bohdan Zhukiewicz
* Osiek Jasielski - 1419
   Stary kościół modrzewiowy, pod wezwaniem Przemienienia Pańskiego, wybudowany w roku 1419, cały kryty gontem, ogrodzony kamiennym murem otoczony starymi drzewami. Jest to budowla trzynawowa o konstrukcji zrębowej z wieżą wzniesioną na  rzucie kwadratu o pochyłych ścianach z nadwieszaną izbicą. Świątynia uległa przebudowie w 1640 roku, stoi na stromej skarpie.
   We wnętrzu zachowała się polichromia z 1840 roku, a także kamienna chrzcielnica z XVI wieku. Warto zobaczyć łaskami słynący obraz Przemienienia Pańskiego, pochodzący z klasztoru oo. Dominikanów ze Żmigrodu oraz olejny tryptyk z 1527, a na wieży dzwon z 1540.
   Kościół w Osieku Jasielskim należy do ujętej w drewnianej architekturze sakralnej przykładów rozwiązania bazylikowego.

* Załęże - 1760
* Olchowiec - 1752
* Chyrowa - 1780
* Męcina Wielka - 1807
* Męcina - 1638
* Pielgrzymka - 1870
* Grabie
* Świątkowa Wielka - 1757
* Świątkowa Mała - 1762
* Kotań - XVIII


* Krempna - 1778
   Cerkiew greckokatolicka pod wezwaniem św. św. Kosmy i Damiana (od 1971 roku kościół rzymskokatolicki) datowana  na 1778 rok (data na nadprożu przedsionka). Cechy konstrukcyjne budynku sugerują jednak jej powstanie na XVII a nawet XVI wiek w związku, z czym data 1778 odnosiłaby się jedynie do przekształcenia starszej świątyni. Cerkiew w Krempnej należy do najbardziej typowych budowli sakralnych wznoszonych na zachodniej Łemkowszczyźnie.

Więcej...



... to wyjątkowe miejsce w skali Europy...
Opublikowano 15.06.2007

Trzcinica k./ Jasła
Gród Słowiański „Karpacka Troja” (780 – 1031 r. n.e.)
   W drugiej połowie V wieku na arenie dziejów pojawili się Słowianie. W dorzecze Wisłoki przybyli w VII w., a w VIII zbudowali w Trzcinicy potężny gród. Powstał on częściowo w miejscu i na założeniach obronnych z  początków epoki brązu. Posiada wymiary 115 x 275 metrów. Składał się z 4 wyraźnie wyodrębnionych członów: głównego majdanu i trzech podgrodzi. Majdan zajmuje wschodnią część cypla, od strony doliny rzeki Ropy. Od zachodu zbudowano trzy podgrodzia otoczone pierścieniami wałów, w odstępach 60 – 70 m. Wał I-go podgrodzia dochodzi dzisiaj do 5 m wysokości, wał II-go, który jest najwyższy, do wysokości ponad 9 m i szerokości przy podstawie 22 – 24 m. Wał III-go podgrodzia jest najniższy, dochodzi do 2 m wysokości. Dobrze widoczne są ślady fos. Wszystkie wały grodu posiadają konstrukcję drewnianą – ziemną, przekładkową, palisadową lub plecionkową.
Zakapior

Miejsce to owiane legendami od wieków nazywane jest "Wałami Królewskimi".
   Położone tuż nad płaskim dnem doliny rzeki Ropy, na wzgórzu o bardzo stromych zboczach. Wznosi się prawie na 30 metrów ponad otaczające je z trzech stron doliny. Stanowisko wpisane jest do rejestru zabytków i należy do najważniejszych w Polsce. W początkach XVIII wieku odkryto tu 3 bożyszcza pogańskie.
Zakapior

Skansen Archeologiczny

   Karpacka Troja zajmuje powierzchnię 8 ha, na której znajduje się ponad 150 m zrekonstruowanych wałów  obronnych, 18 zrekonstruowanych chat oraz 2 bramy prowadzące do grodu. Karpacka Troja oprócz wyjątkowej wędrówki w przeszłość oferuje także nowoczesność. W pawilonie wystawowym o powierzchni ponad 1800 m mieszczą się najwyższej klasy ekspozycja muzealna, komfortowa sala konferencyjna, multimedialna sala lekcyjna dla uczniów, przytulna "Salka Małego Odkrywcy” przeznaczona dla najmłodszych oraz, w najbliższej przyszłości, zaplecze gastronomiczne oferujące przysmaki pradawnej kuchni.
Misja –
sprawić, aby milcząca za szkłem gablot archeologia ożyła i przemówiła do turystów zrozumiałym językiem.
Wizja –
stać się rozpoznawalną, podziwianą i przyjazną turystom placówką muzealną.
Cel –
nadać nową jakość przeszłości.
Mieczysław K O W A L, Bohdan Zhukiewicz
fot. Mieczysław Kowal, Zakapior

Więcej...



« Poprzednie
... photo...

Daliowa - fot. Zakapior

Odwiedzaj...


==================
Śladami historii...
zwiedzaj;
Podkarpacki szlak architektury drewnianej,
==================


==================
Zapraszamy

==================
Śladami historii...
odwiedzaj skanseny
w;
Kalwarii Pacławskiej,
Kolbuszowej,
Markowej,

Przeworsku,
Pruchniku,
Mrzygłodzie,

Jaśliskach,
Sanoku,
Zyndranowej.
==================




Markowa
skansen



Przeworsk




Mrzygłód


Jaśliska








Zyndranowa
skansen
-
Muzeum Kultury Łemkowskiej