Mapa serwisu Ukrainian English Slovak
Odwiedzaj...
MAŁOPOLSKI Szlak Architektury Drewnianej


Zakopane

Artykuły
Miejska zabudowa w drewnie, po prostu "UROCZYSKO"...
Opublikowano 25.01.2018



Barbara Sanocka

   Układ urbanistyczny Lanckorony wraz z pięknymi  drewnianymi domami. Plan miasta oparto na układzie przestrzennym osady przedlokacyjnej, która miała kształt wrzecionowaty oraz nieregularną sieć ulic, a kościół znajdował się w części zachodniej. Do dziś przetrwała tylko część drewnianej zabudowy Lanckorony. Domy przy Rynku i przy ulicach wylotowych wzniesiono w latach 1869-72 po ostatnim pożarze miasta.

   Nieopodal Lanckorony położona jest Kalwaria Zebrzydowska z zespołem klasztornym oo. Bernardynów, wpisanym na listę UNESCO. Przy klasztorze rozsiane są Dróżki Kalwaryjskie, na trasie których znajduje się ponad 40 obiektów (kościołów, kaplic, mostów).

Więcej...



Świątynie w Małopolsce pod patronatem UNESCO
Opublikowano 15.09.2017



Bohdan Zhukiewicz

Obiekty zostały wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa Kulturowego i Naturalnego UNESCO.
* Dębno Podhalańskie
    Kościół parafialny św. Michała Archanioła
w Dębnie Podhalańskim, zbudowany został w 1490 roku, wieżę wzniesiono w 1601. Jego powstanie wiąże się z działalnością cystersów w Ludźmierzu, ale wiarygodna wzmianka pochodzi dopiero z 1335. Ściany kościoła od wewnątrz zdobią unikatowe malowidła - polichromia z XV-XVI wiek, zawierająca motywy geometryczne i roślinne w układzie pasmowym. Wewnątrz kościoła zobaczyć można m.in. późnogotycki tryptyk w ołtarzu głównym z pocz. XVI, zabytkowy krzyż z 1380, unikatowe cymbałki z XV oraz tabernakulum z pocz. XIV.

   Będąc w Dębnie należy koniecznie udać się na spływ przełomem Dunajca. Trasa spływu wiedzie z miejscowości Sromowce do Krościenka lub Szczawnicy.

 * Lipnica Murowana - XV
* Powroźnik - 1600
* Kwiatoń - XVII
* Brunary Wyżne - 1797
* Owczary - 1653

* Sękowa - 1520
* Binarowa - 1500

Więcej...



Tarnów... i okolice...
Opublikowano 25.05.2017


* Tarnów
Kościół pod wezwaniem Matki Bożej Szkaplerznej zwany "Na Burku",

 - Najświętszej Panny Marii (wezwanie kościółka: Najświętszej Maryi Panny Wniebowziętej; wezwanie parafii: Matki Bożej Szkaplerznej) wzniesiono przed 1458 rokiem, nad potokiem Wątok. Jest jednym z najstarszych drewnianych kościołów w Małopolsce. Słupowa wieża z izbicą, nakryta baniastym hełmem z latarnią, dobudowana została w 1910. We wnętrzu, płaskie stropy z zaskrzypieniami (w nawie) pokrywa polichromia z lat 30. XX wieku, dzieło Tadeusza Terleckiego. Na północnej ścianie prezbiterium dostrzec można resztki późnorenesansowej polichromii ornamentalnej z XVI-XVII. Rokokowy ołtarz główny pochodzi z XVIII, w jego polu środkowym widnieje słynący łaskami obraz Matki Bożej z Dzieciątkiem z XVI.
więcej o Tarnowie;
http://pl.pogranicze.eu/index.php?categoryid=73

* Wierzchosławice
Muzeum „Dom Wincentego Witosa”,
 - składa się z domu rodzinnego „wójta z Wierzchosławic” oraz gospodarstwa wybudowanego przez niego samego.
Drewniany, zrębowy dom rodzinny, to jest „stary dom”, nakryty jest słomianą strzechą. „Nową zagrodę” wybudował Witos na ziemi, którą wniosła mu w posagu żona. Gospodarstwo zwane przez mieszkańców wsi Witosówką składa się z budynku mieszkalnego, stajni, w której mieści się stała ekspozycja historyczna i biuro muzeum, dwóch stodół (w jednej z nich ekspozycja sztandarów partii i organizacji chłopskich) oraz piwniczki. Budynki ustawione w czworobok wokół podwórza gospodarczego są drewniane.

   Będąc w Wierzchosławicach warto wybrać się do Wojnicza, gdzie znajduje się drewniany kościół z XVII oraz XIX-wieczny pałac.

 * Dąbrowa Tarnowska - 1771
* Wojnicz - XVI
* Zawada - XV
* Skrzyszów - 1517
* 
Lipnica Murowana
- XV
- zabudowa miejska
* Iwkowa - XV
 * Tymowa - 1764
* Jurków - XVIII
* Rajbrot - XVI
- s
pichlerz w zespole kościelno-plebańskim

* Tarnów
Kościół pod wezwaniem Trójcy Przenajświętszej "Na Terlikówce",

 -
z lat 1563-89. Zbudowany jest w tradycji gotyckiego budownictwa drewnianego, z barokową wieżą dobudowaną w 1837 roku. Malowniczości dodaje jej gontowe pokrycie ścian i dwu kalenicowego dachu. Płaskie stropy wewnątrz pokrywa polichromia z XX wieku. We wczesnobarokowym ołtarzu głównym z XVII znajduje się cenny obraz z rzadkim przedstawieniem Trójcy Świętej w typie Pietas Domini. Ołtarze boczne pochodzą z końca XVI i zawierają renesansowe obrazy z końca XVI: Koronację Najświętszej Panny Marii i Ukrzyżowanie z klęczącymi postaciami fundatorów obrazu u stóp krzyża.

Więcej...



Pomiędzy Dobczycami a Limanową...
Opublikowano 10.09.2016



Bodzio

   Kościół pomocniczy św. Mikołaja Biskupa
w Skrzydlnej zbudowano w XVI wieku z fundacji Prokopa Pieniążka. Z tego  okresu pochodzi murowane prezbiterium, natomiast drewnianą nawę zbudowano lub przebudowano w 1787 r. W 1838 r. dobudowano wieżę i kaplicę – również drewniane. Wnętrze kościoła pokryte jest sklepieniami pozornymi. Sklepienia i ściany ozdabia polichromia o motywach figuralnych i ornamentalnych wykonana w 1958 r. przez Tadeusza Łakomskiego. Barokowy ołtarz główny z przełomu XVII i XVIII w. posiada gotycki obraz Matki Boskiej z Dzieciątkiem z pocz. XVI w.

*Kościół parafialny św.św. Jakuba Starszego i Katarzyny Aleksandryjskiej w Raciechowicach
-Pustelnia
św. Benedykta w Krzesławicach-Podkamieniu
*
Kościół św. Bartłomieja w Łapanowie
-Dwór Feillów
w Woli Zręczyckiej
*
Kościół parafialny Rozesłania Świętych Apostołów w Gruszowie


   Kościół św. Marcina w Wiśniowej pochodzi z lat 1720-1730, w XIX wieku gruntownie wyremontowany i przebudowany. Bryła  kościoła składa się z prezbiterium i szerszej, wyższej nawy, do której przylega kruchta. Świątynia zbudowana w konstrukcji zrębowej, nakrywa ją dwu kalenicowy dach. Wnętrze ozdobione bogatą polichromią, głównie o motywach roślinnych, wykonaną w 1910 roku. W kościele znajduje się pięć ołtarzy, w głównym obraz Matki Boskiej Wiśniowskiej z XVII w., słynący łaskami. Inne elementy wyposażenia to barokowa ambona z końca XVII w., późnobarokowa kamienna chrzcielnica z 2 poł. XVIII w. oraz krucyfiks z XVII w. W świątyni przechowywane proporce AK "Kamiennik”.


Więcej...



Muzeum Władysława Orkana
Opublikowano 15.08.2016

Zakapior

Kościół drewniany pod wezwaniem św. Marii Magdaleny - Muzeum w Rabce

- jest jednym z najcenniejszych zabytków architektury w regionie. Został wzniesiony w 1606 roku na miejscu poprzedniej świątyni, która uległa zniszczeniu z niewyjaśnionych przyczyn. W XVIII wieku dobudowano do niego masywną wieżę oraz wieżyczkę na sygnaturkę. Wówczas też przekształcono wnętrze kościoła - zbudowano sklepienia kolebkowe i chór muzyczny.

   Zdobiącą wnętrze polichromię wykonał w 1802 roku miejscowy proboszcz i malarz - ks. Andrzej Antałkiewicz. Do roku 1908, kiedy wybudowano nowy murowany kościół w Rabce, świątynia ta służyła jako parafialna. W 1913 roku oraz w latach trzydziestych XX wieku przeprowadzono kolejne remonty kościoła. W 1936 roku, dzięki staraniom ks. Justyna Bulandy i miejscowego oddziału Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego, utworzono wewnątrz muzeum im. Władysława Orkana ze zbiorami etnograficznymi z okolic Rabki, które funkcjonuje do dnia dzisiejszego.
photo; bmw58, Zakapior

Więcej...



Krynica Zdrój... i okolice...
Opublikowano 25.07.2014



Krynica Zdrój i okolice

Szlak Cerkwi Łemkowskich - Architektura sakralna.
    Krynicki Szlak, będący częścią Szlaku Architektury Drewnianej, daje szanse podziwiania niezwykłych świątyń.  Budowle te charakteryzuje układ trójizbowy, konstrukcja zrębowa i namiotowe lub kalenicowe dachy. Baniaste hełmy i krzyże, a także często pozorne latarnie i banie, wieńczą dachy. Pod wieżą jest babiniec z przedsionkiem, a po drugiej stronie nawy prezbiterium, oddzielone ikonostasem, który symbolicznie rozdziela sfery sacrum i profanum.

Małopolska To Go
Pomogli opracować
Karolina Pachla-Wojciechowska, Bohdan Zhukiewicz

* Krynica Słotwiny - 1887
 * Polany - 1820
* Czyrna - 1893
* Mochnaczka Niżna - XVIII
* Piorunka - 1798
* Berest - 1842
* Łosie - 1810
* Roztoka Wielka
* Tylicz - 1743
* Tylicz - 1612 - kościół parafialny

* Powroźnik - 1600
    Cerkiew parafialna greckokatolicka (obecnie kościół parafialny rzymskokatolicki) zbudowana została w 1600 roku. Cerkiew była wielokrotnie  remontowana a w latach 1813-14 po powodzi przeniesiono ją na obecne miejsce. Układ wnętrza jest trójdzielny o kwadratowych pomieszczeniach. Ściany zakrystii pokrywa cenna polichromia z 1607 roku. Bogate wyposażenie świątyni stanowią między innymi ikonostas z lat 1743-44, obecnie częściowo rozmontowany, barokowy ołtarz boczny z XVIII wieku z obrazem Chrystusa u Słupa, oraz wiele cennych ikon na przykład Sąd Ostateczny z 1623 roku,
- najstarsze wzmianki o Powroźniku pochodzą z XIV wieku. Nazwa wsi odnosi się prawdopodobnie do zajęcia, którym mogli zajmować się jej mieszkańcy - uprawy konopi potrzebnej do wyrobu powrozów. Po 1565 roku, kiedy to dokonano
ponownej lokacji wsi na prawie wołoskim miejscowość zamieszkiwali osadnicy pochodzenia ruskiego (od XIX nazywani Łemkami). Ci ostatni podjęli inicjatywę wzniesienia świątyni, którą konsekrowano 5 października 1600, 18 czerwca 1607 roku ukończono prace nad dekoracją malarską wnętrza sanktuarium - najświętszego miejsca cerkwi, czyli przestrzeni, w której odprawiana jest ofiara eucharystyczna. Tradycyjnie nie jest ona dostępna dla wiernych, od których oddziela ją ikonostas.

Obiekt wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa Kulturowego i Naturalnego UNESCO.

Więcej...



... zdroje Piwniczna, Muszyna i okolice...
Opublikowano 25.05.2014



Muszyna Zdrój

   Zabudowa mieszczańska
pochodzi głównie z XIX wieku. Niestety, zachowane obiekty są znacznie przekształcone w  stosunku do stanu pierwotnego. Układ zabudowy składał się z domu mieszkalnego położonego szczytowo na linii zabudowy pierzei rynkowej albo ulicznej oraz obiektów gospodarczych w głębi. Domy o układach dwutraktowych miały sienie przejazdowe na skrajnych osiach. Domy stały blisko siebie, ale między nimi pozostawały wąskie przejścia, tzw. miedzuchy, w których zawieszano drewniane rynny, wspólne dla sąsiadujących domów, i wyprowadzano je daleko przed lico elewacji.

* Wierchomla Wielka - 1821
 * Leluchów - 1861
* Andrzejówka - 1860-64
*
Milik - 1813
* Szczawnik - 1841
* Jastrzębik - XIX
* Dubne - 1863
* Wojtkowa - 1792
* Muszynka - XVII

* Muszyna - Złockie
   Cerkiew parafialna greckokatolicka św. Dymitra
w Muszynie-Złockiem (obecnie kościół parafialny rzymskokatolicki Narodzenia NMP). Świątynia istniała tu już w końcu XVI wieku,  obecną wzniósł budowniczy Kondracz w latach 1867-1872. Świątynię postawiono na rzucie krzyża, zastosowanym na tym terenie po raz pierwszy i nakryto obcą architekturze tutejszych cerkwi ośmiopolową kopułą na tamburze. Wnętrze świątyni ma naturalną barwę drewna, w prezbiterium widnieje zachowana polichromia z 1873. Cerkiew zdobią m.in.: ikonostas autorstwa A. i M. Bogdańskich z XIX, dwa ołtarze boczne z XIX oraz wiele ciekawych ikon.

   Złockie jest położone w Beskidzie Sądeckim, po południowej stronie Jaworzyny Krynickiej (1114 m n.p.m.). Na XVI datowana jest lokacja na prawie wołoskiem. Zamieszkiwana do 1947 przez Łemków.
   Obecnie jest dzielnicą Muszyny, ośrodkiem turystycznym i sanatoryjnym.
   Przez Złockie przebiega zielony szlak turystyczny Wincentego Pola z Muszyny do Wysowej oraz szlak żółty, prowadzący z Muszynki przez Złockie, Wojkową, Szczawnik do Żegiestowa.
Barbara Sanocka, Zakapior


Więcej...



... okolice Nowego i Starego Sącza...
Opublikowano 25.01.2013



* Dwór w Świdniku
-
wzniesiony został w 1752 roku przez ówczesnych właścicieli wsi - Wielogłowskich. Częściowo przebudowano go w latach 50 i 70 - tych XX wieku. Jest to budynek drewniany, parterowy, z murowanymi fragmentami, o ścianach zbudowanych w konstrukcji zrębowej. Wejście do budynku poprzedza ganek z trójkątnym szczytem wspartym na kolumnach. We wnętrzu częściowo zachowała się stolarka drzwiowa z profilowanymi płycinami i ozdobnymi okuciami. W pobliżu dworu zobaczyć można murowaną XVIII wieczną kaplicę, a także piwnicę, która może być pozostałością zboru ariańskiego z lat 1560 – 1580.

 * Męcina - 1638
* Rożnów - 1662
* Moszczanica Niżna - XVI
* Pisarzowa - 1713
* Chomranice - 1691-92

* Łukowica
   Kościół św. Andrzeja w Łukowicy został wzniesiony w latach 1693-97, przed 1720 dobudowano do niego wieżę. Jest to budowla orientowana,  trójdzielna. Nad prezbiterium i nawą jedno kalenicowy dach kryty blachą. Przy wielobocznie zamkniętym prezbiterium dwie symetryczne przybudówki o ciekawym, ośmiobocznym kształcie. Na wschodniej ścianie prezbiterium Ogrojec z posągami z XVIII i XIX. Wewnątrz strop ozdobiony XIX-wieczną polichromią, ołtarz główny z końca XVII z obrazem św. Andrzeja. W nawie kamienna chrzcielnica z 1693. Dawniej w kościele znajdowała się piękna rzeźba Matki Boskiej z Dzieciątkiem z XIV zrabowana w czasie okupacji.


Więcej...



Pomiędzy Rożnowem a Nowym Sączem...
Opublikowano 12.12.2012



   Kościół św. Wojciecha i Podwyższenia Krzyża Świętego
w Rożnowie pochodzi z 1662 r. poświęcony w 1705 r. Dwudzielna bryła  kościoła składa się z wielobocznie zamkniętego prezbiterium oraz szerszej nawy. Dach jest dwu kalenicowy, kryty blachą, z wieżyczką na sygnaturkę. Wnętrze nakrywa pozorne sklepienie kolebkowe, dekorowane współczesną polichromią. Na suficie chóru muzycznego zachowana polichromia z ok. 1688 roku. W barokowym ołtarzu głównym znajduje się rzeźbiona grupa Ukrzyżowania z XVII wieku. W ołtarzach bocznych obrazy św. Wojciecha oraz Matki Boskiej Bolesnej. Cennym zabytkiem jest kamienna chrzcielnica z XVII/XVIII w. z drewnianą nakrywą z 1663 r.

- Modrzewiowy dwór w Wielogłowach
*
Kościół Narodzenia NMP na Przełęczy św. Justa
*
Kościół św. Mikołaja w Tabaszowej
*Kościół parafialny Podwyższenia Krzyża Świętego w Podolu
*Kościół parafialny Matki Boskiej Różańcowej w Przydonicy
Bodzio

Więcej...



Grybów... i okolice...
Opublikowano 13.10.2012


Obiekt wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa Kulturowego i Naturalnego UNESCO.
* Brunary Wyżne
Województwo małopolskie, powiat Gorlice, gmina Uście Gorlickie

    Cerkiew parafialna greckokatolicka św. Michała Archanioła
(obecnie kościół parafialny rzymskokatolicki NMP Wniebowziętej) datowana jest na 1797 rok. Budowla trójdzielna, mimo późniejszych przekształceń, zachowała najważniejsze cechy cerkwi zachodnio-łemkowskiej.
    Pierwsza cerkiew w Brunarach została wzniesiona po roku 1616, kiedy we wsi powstała parafia unicka. Nowa świątynia powstała w 1653, zaś współczesna cerkiew w XVIII stuleciu. W 1831 została przebudowana i powiększona. Dawne prezbiterium połączono z nawą, dostawiając nowe, trójbocznie zamknięte, zaś całość pokryto nowym dachem. Po akcji "Wisła" cerkiew została przejęta przez kościół łaciński.
    Nad przedsionkiem wznosi się wieża z hełmem zwieńczonym kutym krzyżem. Podobne hełmy znajdują się ponad nawą i prezbiterium. We wnętrzu znajduje się barokowy, osiemnastowieczny ikonostas. W cerkwi zachowała się polichromia, pokrywająca całość stropu i wewnętrznych ścian obiektu, wykonywana etapami między XVIII i XIX wiekiem, utrzymana w błękitnej tonacji barwnej, z motywem winorośli. Oprócz ołtarza głównego z XVII w cerkwi znajdują się dwa ołtarze boczne z XVIII. Znajdują się w nich ikony Matki Bożej oraz Przemienienia Pańskiego.
    Wnętrze zwieńczają stropy płaskie z fasetami. Polichromię o rokokowo-klasycystycznych motywach architektonicznych oraz roślinnych wykonali Antoni i Józef Bogdańscy w 1898. W nawie widać fragmenty starszej barokowej polichromii z końca XVIII wieku. Barokowy ikonostas z XVIII przemalowany został w czasie remontu w 1831.

 * Grybów - plebania
* Kąclowa - 1926
* Binczarowa - 1760

Więcej...



Następne »
... photo...


Odwiedzaj...

Wiesiek Gargała

Śladami historii...

zwiedzaj;
Małopolski szlak architektury drewnianej.
==================




==================
Szymbark
Skansen Wsi Pogórzańskiej






Nowy Sącz
Sądecki Park Etnograficzny



Stary Sącz