Mapa serwisu Ukrainian English Slovak
Zapraszają...

Národný park Poloniny
Bukovské vrchy







TURYSTYKA w Bieszczadach


fot. Iwona

Artykuły
... licznie występujące wychodnie skalne...
Opublikowano 29.05.2008



Przełom Sanu pod Chmielem
Wypłukuje swoje koryto w dość miękkim w tym miejscu, fliszu karpackim (dolne piaskowce krośnieńskie). Karpaty przez które przedziera się San to góry fałdowe. Wypiętrzyły się one około 30 milionów lat temu, na wskutek zamknięcia się morza "Tetydy" po zderzeniu płyty europejskiej z blokiem  panońskim. Dlatego też nachodzące na siebie warstwy skalne mają kierunek wschód zachód. Obecnie w dolinie Chmiela widzimy w korycie rzeki licznie występujące wychodnie skalne, które oparły się bystremu nurtowi. Szczególnie malowniczy jest odcinek poniżej wyspy, gdzie na długości około 3oom koryto przedzielają liczne grzebienie i progi skalne tworząc wspaniałe kaskady i kipiele. Miejsce to jest zwane "Chmielowymi Kaskadami". Dalej poniżej Sękowca San płynie w głębokiej dolinie nieistniejących już dziś wsi Krywe i Tworylne, gdzie tworzy liczne malownicze zakola (około 20 zakrętów). W miejscowości Rajskie rzeka wpada do jeziora solińskiego.

Chmiel
... uważana jest za „najbardziej słoneczną wieś w Bieszczadach”...
Cerkiew tutejszą wybudowano prawdopodobnie w 1858 roku na miejscu poprzedniej, pochodzącej z roku 1795 a obecny jej stan jest wynikiem przebudowy w 1906. W obrębie cerkwi (za prezbiterium) znajduje się XVII-wieczna kamienna płyta nagrobna pierwotnie znajdująca się w świątyni. Napis na niej w języku ruskim świadczy o tym, że płyta pochodzi z nagrobku szlachcianki zmarłej w 1641 lub 1644. Cerkiew szczęśliwie ocalała, z przeprowadzonej w 1940 roku przez wojsko sowieckie, likwidacji zabudowań w dwustumetrowym pasie przygranicznym i przypuszczalnie do roku 1951 służyła jako świątynia prawosławna. Po powrocie tych ziem do Polski utworzono w niej magazyn straży pożarnej. A w 1968 przejął ją kościół rzymskokatolicki i starannie odremontował. W obecnej chwili cerkiew służy jako kościół filialny parafii w Dwerniku. Dwór chmielowski usytuowany był poniżej cerkwi. W latach dwudziestych XX wieku należał do Żyda o nazwisku Landau, który po rozparcelowaniu folwarku otworzył tu wytwórnie serów szwajcarskich i tartak.
Chmiel posiadał kilka przysiółków:
- Jamnicze - przy drodze do Zatwarnicy (istniała ram karczma),
- Chmielińczyk - za Sanem od cerkwi w górę rzeki,
- Potoki - wzdłuż potoku płynącego nieopodal cerkwi,
- dolny i górny Tryt.
W latach 60-tych Jerzy Hoffman kręcił tu zdjęcia do filmu Pan Wołodyjowski, głównie sceny pożaru Raszkowa.
W 1931 roku wieś liczyła 533 mieszkańców. W 1939 na Sanie został ustalona granica pomiędzy III Rzeszą a ZSSR. Sowieci ze swojej strony granicy wysiedlili mieszkańców z dwustumetrowego pasa nad Sanem. Część mieszkańców wywieziono w głąb ZSSR, a część przeniosła się prawdopodobnie w rejon Otrytu. Po wysiedleniach w latach 1946-47 Chmiel całkowicie opustoszał. Po wojnie sukcesywnie zabudowania wsi rozbierali osadnicy, głównie pod budowę osiedla leśnego w Dwerniku. Pozostałe chaty rozebrali przybyli tu w latach 1957-59 pierwsi osadnicy głównie bieszczadzcy autochtoni. Obecnie wioska liczy około 200 stałych mieszkańców. Znajduje się tu wiele gospodarstw agro turystycznych. Część mieszkańców znalazło zatrudnienie w leśnictwie, jest tu też kilka wypałów węgla drzewnego. Chmiel ze względu na swoje położenie uważany jest za „najbardziej słoneczną wieś w Bieszczadach”. Poniżej cerkwi po drugiej stronie Sanu istniała od 1580 roku wieś Ruskie. Była w niej cerkiew pod wezwaniem św. Michała Archanioła wybudowana w 1848. W 1931 wieś liczyła 38 domów i 263 mieszkańców. W latach 1946-47 mieszkańcy zostali wysiedleni głównie do ZSSR. Obecnie po tej wiosce zostały nieliczne nagrobki na zarośniętym cmentarzu. Spod cerkwi w Chmielu wiedzie ścieżka przyrodniczo-historyczna na grań Otrytu do schroniska „Chata Socjologa”. Do schroniska można również dojść szlakiem niebieskim z pobliskiego Dwernika. A z leżącego nieopodal Sękowa prowadzi szlak spacerowy do Nasicznego przez Magurę i Dwernik Kamień.



... nad Sanem...
Tej cerkiewki nie spalono, w roku 1958 pegeer (PGR - Państwowe Gospodarstwo Rolne) Chmiel miał tu magazyn zboża.
Obecnie wyremontowana, czynna świątynia, obrosła drzewami

Płyta nagrobna Fieronii z Dubrawskich Orfickiej (1560 – 1644)
Umieszczona pierwotnie w miejscu pochówku zmarłej to jest w obrębie pierwszej cerkwi (być może przed ołtarzem) wzniesionej w Chmielu około 1640 roku.
 Po wybudowaniu kolejnej cerkwi w nowym miejscu płyta znalazła się poza obrębem świątyni i tak przetrwała częściowo przysypana ziemią do naszych czasów.
W ostatnich latach płytę wydobyto z ziemi i oparto o ścianę obecnej cerkwi.
W roku 2010 została wpisana do rejestru zabytków ruchomych województwa podkarpackiego prawem chronionym.
w roku 2011 nad płytą wzniesiono wiatę, która jest repliką górnej części tutejszej dzwonnicy cerkiewnej zniszczonej po roku 1968.
Herb rodowy umieszczony na płycie może być zarówno herbem rodu Dubrawskich (Sas), ówczesnych właścicieli Chmiela, jak i rodu Orfickich (Nowina), w którego wywodził się mąż Fieronii. Może być też kompilacją obu tych herbów.
Inskrypcje na płycie wyrytą w cyrylicy odczytał w roku 2004 kustosz muzeum zamku w Łańcucie mgr Jarosław Giemza
.
opracował i fotografował (zakapior)

Bieszczady...
fot. (zakapior)
Zapraszają...


===============
Zwiedzaj razem
z nami Bieszczady...
... Zagórz, Lesko, Ustrzyki Dolne,  zapora Solina i Myczkowce, Polańczyk, Czarna, Lutowiska, Bieszczadzki Park Narodowy, Bukovske Vrchy, Zatwarnica, Muczne, Sianki, Ustrzyki Górne, Wołosate, Wetlina, Łopienka, "Sine Wiry", Baligród, Cisna, "Kolejka Bieszczadzka", Vodárenská nádrz Starina, Duszatyn, Komańcza, Medzilaborce...
===============



(+48) 13 46 32 204




Świat miniatur w Myczkowcach


Solina-Myczkowce


Dla żeglarzy, wędkarzy, przyrodnika...


Zatwarnica


Muczne


Przełęcz Użocka
Sianki
Grób Hrabiny Klary
Klementyny z Kalinowskich Stroińskiej



Ustrzyki Górne


Stadnina konia huculskiego w Wołosatym


Wetlina



Rezerwat "Sine Wiry"



W sercu Bieszczad
- Łopienka





Baligród


Cisna


"Bieszczadzka Ciuchca"


Jeziorka Duszatyńskie
Rezerwat Zwięzło



Komańcza