Mapa serwisu Ukrainian English Slovak
BIESZCZADZKI Szlak Architektury Drewnianej


Turzańsk - fot. Bohdan Zhukiewicz

Artykuły
... obiekty sakralne Skansenu Sanok...
Opublikowano 25.07.2014

Bojkowie

> cerkiew greckokatolicka z Grąziowej,

> dzwonnica z Sierakościec,



> cerkiew z Rosolin,
- filialna pod wezwaniem Koronacji Najświętszej Marii Panny. Architektura budynku i jego wyposażenie wskazuje na silny związek ze sztuką kościelną. Trójwnętrzna świątynia o konstrukcji zrębowej posiada z boku niewielką zakrystię. Całość nakrywa wspólny dach wsparty dołem na wysuniętych końcówkach belek zrębu. Wyposażenie cerkwi stanowią barokowe ołtarze z Koronacją Matki Boskiej w adoracji św. Onufrego w ołtarzu głównym. Na belce tęczowej znajduje się Ukrzyżowanie, a na ścianach i zachowanych deskach stropu polichromia. Na ścianie północnej zwraca uwagę dobrze zachowane malowidło z przedstawieniem św. Floriana. Na ścianie południowej wisi portret młodego szlachcica o imieniu Onufry, być może fundatora świątyni. Prze cerkwią stoi dzwonnica z 1751 roku, a obok po drugiej stronie, zrębowa kostnica z tego samego okresu. Na przy cerkiewnym cmentarzu ustawiono dwie drewniane kapliczki przeniesione z Wolicy k/ Sanoka.


Ł
emkowie


> cerkiew z Ropki,
- filialna pod wezwaniem Opieki Przenajświętszej Bogurodzicy wzmiankowana na 1801 rok. Składa się z obszernej nawy oraz znacznie mniejszej części ołtarzowej i takiegoż Przedsionka. Dwa pierwsze pomieszczenia nakrywają oddzielne dachy tak zwane „wierchy” z charakterystycznymi uskokami. Są one zwieńczone baniastymi kopułami z pozornymi latarniami i krzyżami. Nad płaskim stropem przedsionka wznosi się wysoka wieża szkieletowej konstrukcji z izbicą, na której spoczywa kopuła z latarnią podobna do poprzednich, ale znacznie większa. Wewnątrz cerkwi ściany i sklepienia pokrywa polichromia z końca XIX wieku, której autorami są bracia Bogdańscy z Jaślisk k/ Sanoka.


Pogórzanie, Dolinianie

> kościół z Bączala Dolnego,

- pod wezwaniem św. Mikołaja Cudotwórcy,
- w muzeum budownictwa ludowego znajduje się drewniany kościół ufundowany przez właściciela wsi Jana Łętowskiego. Wewnątrz na uwagę zasługuje zachowany barokowy wystrój świątyni, obraz św. Walentego w ołtarzu głównym, późnogotycka belka tęczowa z rzeźbami Maryi i św. Jana, krzyż z pierwszej połowy XVII wieku z bezwłosym Chrystusem, ambona z XVII z późnorenesansowymi malowidłami, w kruchcie kamienna kropielnica z XVIII i późnogotycka chrzcielnica ozdobna w lilie heraldyczne.
   Bryła budowli, orientowanej i pobudowanej z drewna na kamiennej podmurówce, pokrytej gontem i opasanej podcieniem, składa się z dwóch niezależnych konstrukcyjnie członów: korpusu i wieży. Korpus złożony jest z nawy o wejściu w ścianie zachodniej i południowej oraz trójbocznie zamkniętego prezbiterium z dołączoną do jej ściany północnej dwukondygnacyjną zachrystią. Prezbiterium od nawy oddzielone jest podniesionym o stopień poziomem kamiennej posadzki oraz półkoliście wyciętym prześwitem w ścianie wschodniej zamkniętym od dołu belką tęczową. Do ściany zachodniej korpusu dostawiona jest wieża w dolnej swej części pełniąca funkcję przedsionka. Oświetlenie wnętrza świątyni zapewnia ciąg okien w południowej ścianie korpusu.
   Obecne w strukturze architektonicznej detale, takie jak późnogotyckie portale i okucia drzwi wejścia południowego nawy oraz do zachrystii sugerują, iż data erekcji odnosi się albo do zakończenia przebudowy, bądź do finalizacji prac budowlanych świątyni będącej powtórzeniem wcześniejszej z wykorzystaniem jej elementów. Uwarunkowało to wystrój obiektu w rozpiętości czasowej od XVI do XIX wieku.
   Aranżację wnętrza kościoła tworzą przede wszystkim trzy późnobarokowe ołtarze przejęte wraz z obiektem. Ołtarz główny, pierwotnie z wizerunkiem patrona, zatrzymanym przez parafian w nowo wybudowanej świątyni, ukazuje św. Walentego w biskupich szatach liturgicznych i z liściem palmy męczeństwa w dłoni w trakcie przywracania wzroku klęczącemu obok dziecięciu. Z kolei na płasko rzeźbionym antepedium mensy wspomnianego ołtarza zobrazowana jest Matka Boska ofiarowująca szkaplerzne św. Szymonowi Stockowi i świętej karmelitance. Ołtarz boczny po północnej stronie poświecony jest Świętej Rodzinie, zaś po przeciwległej ukazuje Przemienienie Pańskie, a w zwieńczeniu Chrystusa Emmanuela w otoczeniu arma Christi. Na północnej ścianie prezbiterium tuż przy wejściu do zachrystii zawieszona jest późnorenesansowa ambona zdobiona na płycinach motywem arabeski z dodanym późnobarokowym baldachimem z latarnią. W obrębie prezbiterium znajduje się m.in. późnogotycka figura Chrystusa Zmartwychwstałego ustawiona na rokokowej konsoli oraz zawieszone są obrazy tablicowe: św. Anny Samotrzeć datowany na połowę XVII wieku oraz Cierniem Koronowanie z XVI. Na belce tęczowej ustawiony jest barokowy krucyfiks ujęty późnogotycką grupą pasyjną, a na północnej ścianie nawy umieszczone są dwa XVII - wieczne obrazy: św. Antoniego Padewskiego z Dzieciątkiem o wanitatywnym wydźwięku ikonografii oraz Ukrzyżowanie opatrzone herbem donatora, Odrowąż. Na chórze muzycznym ustawione są organy z około XVII wieku o barokowym prospekcie zdobionym złoconym ornamentem małżowinowo - chrząstkowym, podtrzymywanym przez parę herm. Z interesujących aparatów liturgicznych w kościele znajduje się umbraculum, czyli stojący ekran służący do przesłaniania monstrancji w trakcie uroczystych nabożeństw. W świątyni obecne są także święte relikwie: Symplicjusza i Walerego wkomponowane w architektoniczną obudowę ołtarza głównego oraz Wiktoryna w relikwiarzu ustawionym na mensie ołtarza Przemienienia Pańskiego.

- wnętrze z XVI-XIX wiek,


> plebania z Ropy,

- wnętrze.

Opracowali Ordynat, Bohdan Zhukiewicz
fot. (bo, zakapior)

... photo...

Komańcza - fot. Wiesław Gargała

... odwiedzaj...

==================
Śladami historii...
zwiedzaj;

Bieszczadzki szlak architektury drewnianej...